شنبه 2 آبان 1405 ساعت 12:11

مشارکت خیرخواهانه؛ راهی برای تقویت انسجام اجتماعی در جامعه ایرانی

گزارش نشست علمی‌ـ‌فرهنگی «گره‌گشایی از جان‌ها و پیوند جاودان» در مؤسسه آموزش عالی هلال ایران

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی حوزه نمایندگی ولی‌فقیه در جمعیت هلال‌احمر؛ نشست علمی‌ـ‌فرهنگی «گره‌گشایی از جان‌ها و پیوند جاودان» با موضوع «مشارکت خیرخواهانه و انسجام در جامعه ایرانی» و با سخنرانی حجت‌الاسلام‌والمسلمین دکتر زائری، به همت دفتر نمایندگی ولی‌فقیه در مؤسسه آموزش عالی هلال ایران و فصلنامه «مهر و ماه» برگزار شد. این نشست به بررسی این پرسش محوری اختصاص داشت که چگونه می‌توان از ظرفیت خیرخواهی، همدلی و مسئولیت‌پذیری فردی برای تقویت پیوندهای اجتماعی و کاهش فاصله میان افراد در جامعه بهره گرفت.
در این نشست که با حضور جمعی از استادان و دانشجویان برگزار شد، مشارکت خیرخواهانه نه صرفاً به‌عنوان کمک به دیگران، بلکه به‌مثابه زمینه‌ای برای بازشناسی مسئولیت انسان در برابر جامعه و تقویت انسجام اجتماعی مورد توجه قرار گرفت.

خیرخواهی؛ نقطه آغاز انسجام اجتماعی

در آغاز این برنامه، با اشاره به پیوند میان فعالیت‌های انسان‌دوستانه و مأموریت هلال‌احمر، بر اهمیت امداد، ایثار و نوع‌دوستی در گره‌گشایی از مشکلات انسان‌ها تأکید شد. در این بخش، خیرخواهی به‌عنوان یکی از پایه‌های اصلی انسجام اجتماعی معرفی شد؛ چراکه هر بار که از مشکل و رنج انسانی کاسته می‌شود، زمینه اعتماد و پیوند میان افراد جامعه نیز تقویت می‌شود.
در ادامه، دکتر زائری با تمرکز بر وضعیت جامعه ایرانی و فرصت‌های شکل‌گیری همدلی و همراهی اجتماعی، بر ضرورت استفاده از ظرفیت‌های موجود برای تقویت پیوندهای جمعی تأکید کرد. محور این بحث، فراتر رفتن از دسته‌بندی‌ها و اختلاف‌نظرها و توجه به زمینه‌های مشترکی بود که می‌تواند افراد را حول دغدغه‌های انسانی و اجتماعی به یکدیگر نزدیک کند.انسجام اجتماعی از رفتارهای روزمره آغاز می‌شوداز دیگر محورهای مطرح‌شده در این نشست، توجه به تأثیر فشارهای روانی و دشواری‌های زندگی بر روابط میان افراد بود. در این چارچوب، برخی تنش‌ها و تعارض‌های اجتماعی نه صرفاً نتیجه یک اختلاف کوچک، بلکه حاصل انباشته شدن فشارها و تجربه‌های دشوار دانسته شد. چنین نگاهی، ضرورت درک شرایط دیگران و پرهیز از قضاوت‌های شتاب‌زده را برجسته می‌کند.
بر این اساس، خیرخواهی اجتماعی تنها به اقدامات بزرگ و سازمان‌یافته محدود نیست؛ بلکه در نحوه گفت‌وگو، برخورد با اختلاف‌ها، درک موقعیت دیگران و تلاش برای کاهش رنج انسان‌ها نیز معنا پیدا می‌کند. تقویت این رفتارها می‌تواند به کاهش فاصله‌های اجتماعی و فراهم شدن زمینه همکاری و همدلی کمک کند.

از مرزبندی‌های ذهنی تا پذیرش دیگری

در بخش دیگری از سخنان، نقش پیش‌فرض‌ها و مرزبندی‌های ذهنی در شکل‌گیری روابط انسانی مورد بحث قرار گرفت. تأکید بر شناخت دیگری، عبور از داوری‌های قالبی و توجه به وجوه مشترک انسانی، از جمله موضوعاتی بود که در تبیین راه‌های تقویت مشارکت اجتماعی مطرح شد.
همچنین با اشاره به تجربه‌هایی از جامعه لبنان و ظرفیت ادبیات و روایت‌های انسانی، این مسئله مورد توجه قرار گرفت که شناخت تجربه زیسته دیگران چگونه می‌تواند زمینه همدلی را فراهم کند. در این نگاه، ایجاد ارتباط مؤثر با افراد و گروه‌های متفاوت، مستلزم یافتن زبان مشترک انسانی و آمادگی برای شنیدن و فهمیدن دیدگاه‌های دیگران است.

مسئولیت فردی در برابر آینده جامعه

یکی از تأکیدهای اصلی این نشست، ضرورت آغاز تغییر از خود افراد بود. تقویت انسجام اجتماعی صرفاً با انتظار برای تغییر محیط یا اصلاح نگرش دیگران محقق نمی‌شود؛ بلکه هر فرد می‌تواند با بازنگری در رفتار و شیوه مواجهه خود با دیگران، در شکل‌گیری فضایی مبتنی بر اعتماد و همکاری سهم داشته باشد.
این رویکرد، مشارکت خیرخواهانه را از یک احساس یا نیت فردی به مسئولیتی اجتماعی پیوند می‌دهد؛ مسئولیتی که تحقق آن به حضور فعال افراد، توجه به مسائل مشترک و تلاش برای گره‌گشایی از مشکلات یکدیگر وابسته است.
نشست «گره‌گشایی از جان‌ها و پیوند جاودان» با بخش پرسش و پاسخ و گفت‌وگوی دانشجویان درباره موضوعات مطرح‌شده ادامه یافت و فرصتی برای تأمل بیشتر درباره نسبت میان خیرخواهی، مسئولیت فردی و انسجام اجتماعی فراهم کرد.
این برنامه به همت دفتر نمایندگی ولی‌فقیه در مؤسسه آموزش عالی هلال ایران و فصلنامه «مهر و ماه» برگزار شد و بر این ایده محوری تأکید داشت که خیرخواهی، زمانی به نیرویی مؤثر در تقویت انسجام جامعه تبدیل می‌شود که از سطح توصیه‌های اخلاقی فراتر رود و در رفتارهای روزمره، روابط انسانی و مشارکت مسئولانه افراد در زندگی اجتماعی تجلی پیدا کند.